De Efteling opent op 31 mei 2012 een grootse attractie ter gelegenheid van het zestigste jubileumjaar: Hartenhof, rijk van fantasie. Het project kost de Efteling in totaal 42,5 miljoen euro en daarmee is Hartenhof de duurste attractie in de geschiedenis van het attractiepark.
Het themagebied rondom Hartenhof verrijst de komende jaren in het gebied rond de Pardoespromenade en de Brink. Het attractiegebouw, met inpandige souvernirwinkel, komt grotendeels op de Brink te liggen. Een uit de kluiten gewassen restaurant wordt opgetrokken ter hoogte van het Pardoesbeeld en de Schatkist.
Met Hartenhof wordt voor het eerst in meer dan vijftien jaar eindelijk weer eens een échte darkride toegevoegd aan het park. Volgens de Efteling mogen we zelfs denken aan een attractie van het kaliber van Droomvlucht en Fata Morgana! Of Hartenhof deze iconische darkrides daadwerkelijk naar de kroon zal steken valt natuurlijk nog te bezien, maar het is in elk geval goed om te horen dat de Efteling het project op ambitieuze wijze aankondigt.
Het paleis van Hartenstad
Hartenhof is een belangrijke lokatie in het achtergrondverhaal van Pardoes de Tovernar. Pardoes werd als vondeling in bescherming genomen door de oude fee Aliciana, die wist dat een duistere macht op zoek was naar de boreling. De kleine jongen kreeg de schuilnaam 'Pardoes', werd vermomd als een nar en groeide op in Hartenhof: het paleis in Hartenstad, waar koning Pardulfus met zachte hand regeert. Pardoes sluit vriendschap met Pardijn, de dochter van Pardulfus en bekwaamt zich onder het toeziend oog van Grootmagister Almar in de toverkunsten. Uiteindelijk werd Pardoes als bewaker van de fantasie naar de Efteling gezonden: een plek op deze aarde, aan onze kant van de Evenmaar.
Een nieuwe generatie ontwerpers
Hartenhof wordt ontworpen door het huidige team van Eftelingontwerpers. Sander de Bruijn, die eerder het ontwerp van Raveleijn voor zijn rekening nam, is hoofdontwerper. Met de komst van de attractie zullen we voor het eerst echt iets gaan zien van de Pardoes-portefeuille die De Bruijn enkele jaren geleden overnam van geestelijk vader Henny Knoet. Sander de Bruijn beheert sinds het vertrek van Henny Knoet de volledige wereld van Pardoes de Tovernar, Prinses Pardijn en de planeet Symbolica. Henny Knoet ontwikkelde een uitgebreid stijlboek, waarin hij nauwkeurig de eigenschappen van de personages en de fysieke wereld van Symbolica vastlegde als leidraad voor de nieuwe ontwerpers.
Henny Knoet: "Ik heb vanaf de jaren negentig langdurig geijverd om Pardoes een eigen plaats in het park te geven. Een vaste plek waar bezoekers hem zouden kunnen vinden, want hij liep altijd maar overal en nergens rond. Ik heb destijds uitgebreide schetsen gemaakt voor een kasteelachtig pand, dat aan de rand van de Brink had moeten staan. Iets waaraan mensen konden zien: hier leeft, woont en slaapt Pardoes de Tovernar. Niet zoals bij een huisje in het Kabouterdorp, met een animatronic op een stoeltje, maar vooral een plek waarbij je voelde dat Pardoes er leeft, maar dat hij nét even weg is."
Dit plan werd destijds ook meegenomen in de ontwerptekeningen voor de Pardoespromenade van Chris van Grinsven, die zich als landschapsarchitect bezighield met de infrastructuur van de promenade en de Brink. Knoet's schetsen voor het kasteel waren erin verwerkt: de spitsen van de torens waren tussen de bomen te zien.
Het is er destijds niet van gekomen om de ontwerpen ten uitvoer te brengen: tien jaar geleden werden Pardoespromenade en Brink aangelegd zonder dat Pardoes de Tovernar daarbij een vaste plek in het park kreeg. Met de komst van Hartenhof wordt Pardoes niet slechts een enkel pand gegund - er verrijst een heus themagebied, met horeca en een attractie. De plannen zijn dus flink gewijzigd, maar de hand van Henny Knoet blijft duidelijk zichtbaar in de architectuur van Hartenhof.
Pardoes in de Efteling
Pardoes de Tovernar zag het levenslicht in 1989 als beeldmerk van de Efteling. Het park wilde, net als andere attractieparken, een eigen mascotte. Henny Knoet: "Er kwamen vragen van fabrikanten die afbeeldingen van Efteling-characters wilden. Daar hadden ze bij de Efteling nog nooit van gehoord! Ik kreeg daarom de opdracht een nieuwe huisstijl met mascotte te ontwerpen. Het park bestond op dat moment al uit meer dan alleen de stijl van Anton Pieck. Dat gegeven was de aanleiding voor mij om een figuurtje ontwerpen dat zowel de romantiek als het meer dynamische kon vertegenwoordigen."
De behoudende cultuur die in het park heerste zorgde niet vanaf het begin voor het commercieel uitbaten van Pardoes. Intern waren nog steeds veel tegenstanders van het concept, waaronder creatief directeur Ton van de Ven. Wellicht onderschatten de protestanten de kracht van Pardoes de Tovernar, want al snel ontstond de vraag naar merchandise en kwam de eerste Pardoesknuffel. Knoet: "Die verkocht fantastisch goed, maar een naam wist de bezoeker niet te noemen. Dat is pas jaren later gekomen, met een spelletje in het tv-programma Staatslot op Locatie. Daarin vroeg een reporter aan bezoekers in het park of ze Pardoes hadden gezien. Daarmee werd Pardoes geheel toevallig bekend bij het publiek. Dat geeft ook aan dat de Efteling er eigenlijk helemaal niet zo mee bezig was. Men was puur gericht op het park. Pas de laatste jaren wordt ontdekt dat er meer is."
Henny Knoet heeft nooit een blad voor de mond genomen als het gaat over de moeite die het kostte om zijn creatie tot wasdom te laten komen. In het verleden liet hij daarover ook regelmatig zijn frustratie blijken. In een interview met het Brabants Dagblad zei hij hierover: "Het is zelfs moeilijk te accepteren dat de ontwikkelingen niet wat sneller gaan. De Efteling is met Pardoes nog niet echt de markt op gegaan. Als Pardoes een creatie van Disney of Warner zou zijn, was hij al lang een wereldwijd fenomeen." Of die vlieger helemaal op gaat valt te betwisten, want naast de beperkte aandacht vanuit de organisatie was er nog een ander probleem dat een commercieel succes altijd in de weg heeft gestaan: Henny Knoet is een tekenaar, een sfeerschepper, maar een middelmatig verhalenverteller. Daarentegen zijn zijn tekeningen van de planeet Symbolica bijzonder gedetailleerd en sprookjesachtig. In hetzelfde interview zegt Knoet: "Er is zoveel geweld, dat we er gewend aan zijn geraakt. Zelfs de kinderwereld wordt steeds harder. Met Pardoes wil ik de kinderlijke verwondering weer terugbrengen. Pardoes is magie, mystiek."
Met de bouw van Hartenhof krijgt Pardoes dan eindelijk een attractie in het park. Het heeft meer dan twintig jaar geduurd voordat de Efteling zich over alle bezwaren heen kon zetten, en het is nu aan het huidige ontwerpteam om het beste beentje voor te zetten!